Kraków przygotował projekt nowelizacji uchwały o Strefie Czystego Transportu (SCT). Dokument zakłada ograniczenie obszaru obowiązywania strefy oraz modyfikację zasad zwolnień i kontroli wjazdu. Jak podkreśla magistrat, sama strefa nie zostaje zlikwidowana, a normy emisji spalin dla pojazdów pozostają bez zmian.
Strefa tylko w centrum
Obecnie SCT obejmuje niemal całe miasto – około 196 km². Po zmianach strefa ma się skurczyć do niespełna 1 km² (ok. 0,99 km²) w ścisłym centrum, w obrębie I obwodnicy oraz terenu do Alei Krasińskiego. To właśnie tam zlokalizowana jest stacja pomiarowa, która wykazała przekroczenie normy dwutlenku azotu.
Łatwiejszy dostęp do lekarzy i nowe zwolnienia
Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu osób uprawnionych do zwolnienia z opłat. Skorzystają z niego mieszkańcy, którzy legalnie użytkują samochody niebędące ich własnością – np. auta służbowe, pojazdy spółek, wynajmowane, dzierżawione lub używane na podstawie umowy użyczenia. Wystarczy zamieszkanie w Krakowie, bez obowiązku meldunku, pod warunkiem rozliczania podatku dochodowego lub rolnego w mieście.
Zwolnienie obejmie również pacjentów wszystkich placówek medycznych znajdujących się w strefie. Konieczne będzie jednak potwierdzenie wizyty.
Nowa data graniczna i koniec z nalepkami
Zwolnieniem zostaną objęte samochody nabyte przed 1 stycznia 2029 r. Od 2029 r. warunkiem będzie posiadanie tego samego auta nieprzerwanie od 31 grudnia 2028 r. Wykup z leasingu lub przekazanie pojazdu w najbliższej rodzinie nie spowoduje utraty zwolnienia. Kontrola wjazdu ma się odbywać na podstawie numeru rejestracyjnego, a dotychczasowa nalepka i związana z nią opłata 5 zł znikną.
Opłaty bez zmian
Projekt nie modyfikuje stawek. Jeśli trwające konsultacje społeczne dotyczące zamrożenia opłat zakończą się zmianą, automatycznie obejmie ona nową strefę. Wjazd za opłatą pozostanie możliwy do końca 2028 r. Abonament 30-dniowy kosztuje 100 zł w 2026 r., 250 zł w 2027 r. i 500 zł w 2028 r., a opłata godzinowa przez cały okres wynosi 2,50 zł.
Skąd decyzja o zmniejszeniu strefy?
Obowiązek utworzenia SCT wynikał z przekroczenia średniorocznej normy dwutlenku azotu (NO₂) zmierzonego w 2024 r. przy al. Krasińskiego. Stężenie wyniosło tam 45 µg/m³ przy dopuszczalnym poziomie 40 µg/m³. Według Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (pismo z 9 lipca 2025 r.) obszar przekroczenia obejmował zaledwie ok. 0,2 km², zamieszkany przez 9 387 osób. W 2025 r. – po raz pierwszy od dekady – w aglomeracji krakowskiej nie odnotowano przekroczenia średniorocznej normy NO₂. Poprawa przy al. Krasińskiego nastąpiła jeszcze przed uruchomieniem strefy 1 stycznia 2026 r., nie jest więc jej efektem.
Harmonogram prac
Projekt zostanie poddany konsultacjom społecznym, następnie trafi pod głosowanie Rady Miasta Krakowa. Nowe zasady wejdą w życie 30 dni po ogłoszeniu uchwały. Do tego czasu obowiązują dotychczasowe przepisy i granice strefy. Wniesione opłaty zachowają ważność, podobnie jak zgłoszenia i zwolnienia, o ile spełnią nowe warunki.
Fot. krakow.pl






