W piątek, 17 października, Kładka im. ojca Bernatka w Krakowie zostanie podświetlona na niebiesko. To symboliczny wyraz wsparcia dla osób zmagających się z zaburzeniem obsesyjno-kompulsyjnym (OCD) oraz zwieńczenie trwającego od 11 października Tygodnia Świadomości OCD – międzynarodowej kampanii, której celem jest szerzenie rzetelnej wiedzy o tym zaburzeniu i walka ze stereotypami.
Czym jest OCD?
OCD, czyli obsessive-compulsive disorder, to zaburzenie, które może w znaczący sposób utrudniać codzienne funkcjonowanie, relacje z bliskimi, naukę i pracę. Jego obraz bywa różnorodny – u jednych dominują obsesje, u innych kompulsje, a u wielu osób występują oba typy doświadczeń jednocześnie.
Obsesje to nawracające, niechciane myśli, wyobrażenia lub impulsy, które wywołują lęk i dyskomfort. Mogą dotyczyć obawy przed zanieczyszczeniem, popełnieniem błędu, wyrządzeniem komuś krzywdy czy odpowiedzialnością za potencjalne nieszczęście. Kompulsje z kolei to powtarzalne czynności lub rytuały umysłowe – wielokrotne sprawdzanie, mycie, liczenie, układanie przedmiotów w określony sposób albo analizowanie sytuacji i poszukiwanie zapewnień, że wszystko jest w porządku. Działania te przynoszą ulgę, ale zwykle krótkotrwałą.
To nie pedanteria ani perfekcjonizm
OCD bywa mylone z zamiłowaniem do porządku czy perfekcjonizmem. Tymczasem osoba doświadczająca zaburzenia często zdaje sobie sprawę, że jej obawy są nadmierne, a rytuały nie rozwiązują problemu – mimo to odczuwa silny przymus ich wykonywania. Nie wszystkie kompulsje są widoczne z zewnątrz; część z nich rozgrywa się wyłącznie w myślach.
Szczególnie trudne bywają natrętne myśli o niepokojącej treści. Ich pojawienie się nie oznacza jednak, że dana osoba chce je zrealizować – wręcz przeciwnie, wywołują lęk właśnie dlatego, że są niechciane i sprzeczne z jej wartościami.
Diagnoza i leczenie mają znaczenie
OCD może występować zarówno u dzieci i młodzieży, jak i u dorosłych. Jeśli objawy utrzymują się, powodują cierpienie lub utrudniają codzienne funkcjonowanie, warto skonsultować się ze specjalistą. Rozpoznanie wymaga profesjonalnej oceny – nie można go postawić na podstawie pojedynczych zachowań czy informacji z internetu.
Zaburzenie można skutecznie leczyć. Stosuje się psychoterapię, zwłaszcza terapię poznawczo-behawioralną z ekspozycją i powstrzymaniem reakcji (ERP), a w zależności od potrzeb również leczenie farmakologiczne. Odpowiednio dobrana pomoc może zmniejszyć nasilenie objawów i poprawić jakość życia. Ważne jest także wsparcie bliskich – unikanie oceniania, gotowość do rozmowy i zachęcanie do skorzystania z profesjonalnej pomocy.
Niebieskie światło symbolem solidarności
Iluminacja Kładki im. o. Bernatka to gest solidarności z osobami z OCD i zachęta do pogłębiania wiedzy o zdrowiu psychicznym. Więcej informacji można znaleźć na stronach International OCD Foundation, National Institute of Mental Health oraz NHS.
Źródło: Kraków – Aktualności ogólne
Fot. krakow.pl
